{"id":1290,"date":"2022-12-20T17:57:48","date_gmt":"2022-12-20T17:57:48","guid":{"rendered":"https:\/\/io.djc.pl\/?p=1290"},"modified":"2023-01-17T18:17:20","modified_gmt":"2023-01-17T18:17:20","slug":"lynch-i-bacon-koszmarny-romans-surrealistow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/io.djc.pl\/?p=1290","title":{"rendered":"Lynch i Bacon – jeden malowa\u0142, a drugi to filmowa\u0142"},"content":{"rendered":"

„Do twojego namys\u0142u”<\/h1>\n

Ka\u017cdy, kto \u015bledzi dog\u0142\u0119bniej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Davida Lyncha wie, \u017ce stosuje on w swoich dzie\u0142ach wiele odniesie\u0144 do kultury. Istnieje wiele publikacji naukowych, kt\u00f3re analizuj\u0105 filmy ameryka\u0144skiego re\u017cysera pod k\u0105tem nauki Freuda, Lacana czy Junga. Niewielu jednak wie, \u017ce wiele lynchowskich kadr\u00f3w pochodzi z inspiracji pewnym malarzem – Francisem Baconem. Mimo, \u017ce brytyjski malarz po\u017cegna\u0142 si\u0119 ze \u015bwiatem w 1992 roku, to mistrz surrealistycznego kina w swoich dzie\u0142ach kultywuje pami\u0119\u0107 o swoim koledze po fachu.<\/p>\n

Dlaczego surrealizm?<\/h1>\n

Ka\u017cdy artysta inaczej wyra\u017ca swoje emocje. U Edouarda Maneta widzimy kontrowersje, u Malewicza czarny kwadrat na bia\u0142ym tle, a u Bacona… w\u0142a\u015bciwie to co? Jak\u0105 wiadomo\u015b\u0107 mo\u017ce nam przekaza\u0107 malarz, kreuj\u0105c przedziwne stworki rodem z horroru? Odpowiedzi\u0105 na to jest surrealizm – co\u015b poza obserwowanym przez nas \u015bwiatem. Nic nie przera\u017ca cz\u0142owieka bardziej, ni\u017c obna\u017cenie jego najwi\u0119kszych s\u0142abo\u015bci oraz zdemaskowanie wewn\u0119trznego z\u0142a.<\/p>\n

\"Francis
Francis Bacon – Innocenty X<\/figcaption><\/figure>\n

Innocenty X nie by\u0142 wcale taki innocent, jak przekonuje jego imi\u0119. Dlatego te\u017c Bacon zdemaskowa\u0142 go i przedstawi\u0142 w niemal diabelskiej postaci, takiej, jaki by\u0142 wewn\u0105trz, poza naszymi oczami. Tak samo Lynch demaskuje bohater\u00f3w swoich film\u00f3w, pod p\u0142aszczykiem komediowej, prawie \u017ce kiczowatej narracji widzimy, co siedzi w g\u0142owie protagonist\u00f3w, czy antagonist\u00f3w. Mo\u017cemy dostrzec \u017cal, zazdro\u015b\u0107, gniew i wiele skrajnych emocji, kt\u00f3re zmuszaj\u0105 cz\u0142owieka do najgorszego.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"Twin
Kadr z Twin Peaks<\/figcaption><\/figure>\n

Ile jest cz\u0142owieka w cz\u0142owieku?<\/h1>\n

Francis Bacon s\u0142ynie r\u00f3wnie\u017c z tryptyk\u00f3w, kt\u00f3re okrzykiwane s\u0105 jako „brutalne”. Malarz jednak wyja\u015bni\u0142, \u017ce jego obrazy nie s\u0105 brutalne, tylko \u017cycie. Wspomnia\u0142em o tryptykach nie bez powodu, poniewa\u017c wskazuj\u0105 one na wielorak\u0105 osobowo\u015b\u0107 cz\u0142owieka. Doppelgangera, o kt\u00f3rym pisa\u0142 Otto Rank mo\u017cemy zobaczy\u0107 te\u017c w dzie\u0142ach Davida Lyncha. Po zapoznaniu si\u0119 z tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 obu wybitnych artyst\u00f3w nasuwa si\u0119 bardzo kluczowe pytanie, kt\u00f3re „ja” dominuje w naszym \u017cyciu? Czy jest to superego, kt\u00f3re chce dla innych jak najlepiej, czy mo\u017ce posta\u0107 z najdalszych czelu\u015bci pod\u015bwiadomo\u015bci, kt\u00f3ra pragnie uwolni\u0107 si\u0119 z ok\u00f3w i kultywowa\u0107 z\u0142o, kt\u00f3re gromadzi si\u0119 w cz\u0142owieku? Na to pytanie nie ma uniwersalnej odpowiedzi.<\/p>\n

\"Francis
Francis Bacon – trzy szko\u0142y ukrzy\u017cowania<\/figcaption><\/figure>\n
\"Twin
Czarna Chata – Twin Peaks<\/figcaption><\/figure>\n

Jakie dzie\u0142o Davida Lyncha ogl\u0105da\u0142_\u015b?<\/h3>\n
    \n
  • Miasteczko Twin Peaks<\/li>\n
  • G\u0142owa do wycierania<\/li>\n
  • Cz\u0142owiek s\u0142o\u0144<\/li>\n
  • Diuna<\/li>\n
  • Dziko\u015b\u0107 serca<\/li>\n
  • Zagubiona autostrada<\/li>\n
  • Mulholland Drive<\/li>\n
  • Inland Empire<\/li>\n<\/ul>\n

    \u017by\u0107 czy nie \u017cy\u0107?<\/h1>\n

    Mimo tego jak\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 raczyli nas Lynch i Bacon – mizantropijn\u0105 i do b\u00f3lu pesymistyczn\u0105 – nie zawsze musi by\u0107 \u017ale. Sam re\u017cyser po kilkunastu latach zmagania si\u0119 z depresj\u0105 mo\u017ce nazywa\u0107 si\u0119 teraz szcz\u0119\u015bliwym cz\u0142owiekiem. Mo\u017ce jego filmy s\u0105 po to, by dobi\u0107 cz\u0142owieka w rozpaczy, a mo\u017ce jednak pe\u0142ni\u0105 funkcj\u0119 prewencyjn\u0105. Tego co prawda nie wiemy, ale patrz\u0105c na to, co teraz tworzy Amerykanin, trzeba przyzna\u0107, \u017ce mo\u017cna absorbowa\u0107 smutek jednocze\u015bnie od niego si\u0119 oddzielaj\u0105c.<\/p>\n

    \"David
    David Lynch \u017cyczy wszystkim mi\u0142ego dnia<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    „Do twojego namys\u0142u” Ka\u017cdy, kto \u015bledzi dog\u0142\u0119bniej tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Davida Lyncha wie, \u017ce stosuje on w swoich dzie\u0142ach wiele odniesie\u0144 do<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":1634,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-1290","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-entertainment"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1290","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1290"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1290\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1634"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1290"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1290"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/io.djc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1290"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}